Шашыраңқы склерозы бар науқастарға көмек көрсету қоры
Лимфа жүйесінің негізгі қызметтерінің бірі — тіндердегі сұйықтықты жинап, оны қайтадан қан айналымына қайтару. Сонымен қатар лимфа жүйесі иммундық жүйенің маңызды бөлігі болып табылады. Ол ағзадағы сұйықтық тепе-теңдігін сақтауға қатысады, иммундық жасушалардың қозғалысын қамтамасыз етеді және ағзаны бөгде микроорганизмдер мен басқа да ықтимал қауіпті бөлшектерден қорғауға көмектеседі.
Лимфаның ағза бойымен қозғалуына бұлшықеттердің жиырылуы, тыныс алу кезіндегі қысымның өзгеруі және лимфа тамырларының өз жиырылуы ықпал етеді. Сондықтан дене қозғалысы мен дұрыс тыныс алу лимфа айналымын қолдауда маңызды рөл атқарады.
Аутоиммундық аурулар кезінде мәселе тек белгілі бір мүшенің зақымдануымен шектелмейді. Бұл аурулардың негізінде иммундық жүйе қызметінің бұзылыстары жатыр. Сондықтан иммундық жүйенің қалай жұмыс істейтінін түсіну маңызды.
Иммундық қорғаныстың маңызды жасушаларының бірі — лимфоциттер. Олар қан мен лимфада айналып, лимфа жүйесінің мүшелерінде орналасады және ағзаның иммундық жауабына қатысады.
Ми мен иммундық жүйе арасында да байланыс бар. Ми қабықтарында лимфа тамырларының жүйесі бар екені анықталған. Бұл тамырлар иммундық жасушалар мен кейбір заттардың орталық жүйке жүйесі мен ағзаның басқа бөліктері арасындағы алмасуына қатысады.
Ірі лимфа тамырлары мен лимфа түйіндерінің бір бөлігі кеуде және құрсақ қуысында орналасқан. Бұлшықеттердің қозғалысы мен тыныс алу лимфаның тамырлар бойымен жылжуына көмектеседі. Лимфа ақыр соңында кеуде лимфа өзегі және оң жақ лимфа өзегі арқылы веналық қан айналымына құйылады.
Ал вокалдың бұған қандай қатысы бар?
Кеуде лимфа өзегі — ағзадағы ең ірі лимфа тамырларының бірі. Ал тыныс алу кезінде ерекше маңызды қызмет атқаратын бұлшықет — диафрагма.
Диафрагма терең тыныс алуға қатысады және кеуде мен құрсақ қуысындағы қысымның өзгеруіне әсер етеді. Бұл өзгерістер лимфаның қозғалысына да ықпал етуі мүмкін. Сондықтан дұрыс тыныс алу, дене белсенділігі және диафрагманың қалыпты жұмысы ағза үшін маңызды.
Ән айту кезінде тыныс алу әдеттегі сөйлеуге қарағанда саналы әрі басқарылатын сипатқа ие болады. Диафрагма, қабырғааралық және құрсақ бұлшықеттері белсенді жұмыс істейді, тыныс шығару ұзарады және адам тынысын бақылауды үйренеді.
Осы тұрғыдан алғанда вокалдық жаттығулар тыныс алу бұлшықеттерін жаттықтырудың, тынысты басқаруды жақсартудың және жалпы дене белсенділігін арттырудың пайдалы тәсілдерінің бірі болуы мүмкін.
Аутоиммундық аурулары бар адамдар үшін ән айту мен тыныс алу жаттығулары негізгі емнің орнына жүрмейді және аурудың ремиссиясына кепілдік бермейді. Дегенмен олар кешенді оңалтудың қосымша бөлігі ретінде тыныс алу қызметіне, эмоционалдық жағдайға және жалпы өмір сапасына оң әсер етуі мүмкін.
Ал шашыраңқы склерозбен өмір сүретін адамдар үшін қозғалыс, тыныс алу, дауыс және эмоцияны бір уақытта қамтитын осындай белсенділік оңалту бағдарламасының пайдалы элементтерінің бірі бола алады.
Мақала авторы: Легкунец Юлия Сергеевна
